Boşanmış ve boşanmamış aileye sahip ergenlerin temel psikolojik ihtiyaçlarının karşılanması, başa çıkma ve romantik ilişkilerde sorun çözme becerilerinin incelenmesi - İşler, Yasemin Bankir (Hasan Kalyoncu Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Psikoloji Ana Bilim Dalı, 2023)
Bu araştırmanın amacı, annesi ile babası boşanmış ve boşanmamış 14-18 yaş arasındaki ergenlerin; temel psikolojik ihtiyaçlarının karşılanma durumlarının, romantik ilişkilerde sorun çözme becerilerinin ve başa çıkma becerilerinin belirlenmesi ve karşılaştırılmasıdır. Bu araştırmanın örneklemini 4 farklı şehirde yaşayan, 13 ve 18 yaş arasında olan, 288 boşanmış aileye sahip ergen ve 351 boşanmamış aileye sahip ergen oluşturmaktadır. Yapılan çalışma nicel araştırma modelinin nedensel karşılaştırma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Bu doğrultuda katılımcılara veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından oluşturulan Kişisel Bilgi Formu, İkinci (2003) tarafından geliştirilen Temel İhtiyaçlar Ölçeği, Spirito, Stark ve Williams (1988) tarafından geliştirilen ve 2014 yılında çevirisi yapılan Ergenler İçin Başa Çıkma Ölçeği ve Kalkan (2008) tarafından geliştirilen Ergenler İçin Romantik İlişkilerde Sorun Çözme Ölçeği uygulanmıştır. Verilerin analizi yapılırken paket programı olan IBM SPSS 22.0 kullanılmıştır. Araştırmada toplanan verilerin basıklık ve çarpıklık değerinin +1,96 ile –1,96 arasında olmadığı bu nedenle verilerin normal dağılmadığı tespit edilmiştir ve bu doğrultuda gruplar arasındaki farklılığın test edilmesinde ilişkisiz örneklemler için Mann Whitney-U testi ve Kruskal Wallis testi uygulanmıştır. Sonuçlar incelendiğinde, ergenlerin boşanmış aileye sahip olup olmama durumuna göre temel ihtiyaçlarının karşılanma durumlarına, başa çıkma becerilerine ve romantik ilişkilerde sorun çözme becerilerine bakılmış ve bu doğrultuda temel ihtiyaçların karşılanma genel düzeyinin, güç ihtiyacının ve eğlence ihtiyacının; anlamlı bir farklılık gösterdiği; genel başa çıkma becerilerinin, kaçınan başa çıkma becerilerinin, aktif başa çıkma becerilerinin ve olumsuz başa çıkma becerilerinin anlamlı farklılık gösterdiği ve romantik ilişkilerde sorun çözme becerileri alt boyutlarından olan duygusal istismar ve fiziksel istismar düzeylerinin anlamlı bir farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Boşanmış aileye sahip ergenlerin temel ihtiyaçlarının karşılanma durumları, başa çıkmaları ve romantik ilişkilerde sorun çömse becerileri; cinsiyet, anne eğitim durumu, baba eğitim durumu, boşanma sonrası kiminle yaşamaya devam edildiği durumu, psikolojik yardım alma durumu, boşanıldığındaki yaş, boşanma nedeni, diğer ebeveyn ile görüşme durumu ve boşanmayı kimden öğrendiği gibi değişkenler çerçevesinde analizler yapılmıştır ve anlamlı düzeyde farklılıklar tespit edilmiştir.

This study aims to investigate and compare the satisfaction of basic psychological needs, problem-solving skills in romantic relationships, and coping skills among adolescents aged 14-18, considering whether their parents are divorced or undivorced. The sample comprises 288 adolescents from divorced families and 351 adolescents from intact families, residing in four different cities. The research employs a causal comparison method within the quantitative research model. Data were collected using the following tools: a Personal Information Form developed by the researcher, the Basic Needs Scale developed by İkinci (2003), the Coping Scale for Adolescents developed by Spirito, Stark, and Williams (1988) and translated in 2014, and the Problem-Solving Scale for Adolescents in Romantic Relationships developed by Kalkan (2008). IBM SPSS 22.0 package program was utilized for data analysis. The data collected in this study were found to deviate from normal distribution (kurtosis and skewness values not within +1.96 and -1.96), hence MannWhitney U test and Kruskal-Wallis test were used for unrelated samples to assess differences between groups. Findings revealed significant differences between adolescents from divorced and undivorced families regarding the level of meeting basic needs, particularly the need for power and the need for entertainment. Additionally, significant differences were observed in general coping skills, avoidant coping skills, active coping skills, and negative coping skills. Moreover, sub-dimensions of problem-solving skills in romantic relationships, namely emotional abuse and physical abuse levels, exhibited significant differences. The study further conducted analyses based on various variables, including the adolescents' meeting of basic needs, coping skills, and problem-solving skills in romantic relationships, as well as their gender, mother's and father's educational status, the status living with whom after the divorce, psychological help seeking, age at the time of divorce, reasons for divorce, meeting with the non-custodial parent, and source of information about the divorce. Significant differences were detected among these variables.
Keywords: Boşanma; temel ihtiyaçlar; romantik ilişki; başa çıkma