Covid-19 pandemisinin iş yeri kira sözleşmelerine etkisi

Abstract

İşyeri kira sözleşmelerinde kira bedelinin, ortaya çıkan bir olağanüstü durum neticesinde ödenmemesi halinde kiraya veren bakımından hakkaniyete aykırı bir durumun ortaya çıkacağı açıktır. Aynı şekilde kiracıdan, olağanüstü hale rağmen tüm kira bedelinin ödenmesini beklemek de hakkaniyete aykırı olur. Her ne kadar ahde vefa ilkesi uyarınca taraflar üstlenmiş oldukları edimleri her koşulda yerine getirmekle yükümlü olsalar da Covid-19 pandemisi gibi olağanüstü bir durumun varlığı halinde bu ilkenin katı şekilde uygulanması da hakkaniyete aykırılık teşkil eder. Çalışmada öncelikle hangi kira sözleşmelerinin işyeri kira sözleşmesi olarak kabul edilebileceği ve işyeri kira sözleşmelerinin nitelikleri incelenmiştir. Sonrasında Covid-19'un hukukî niteliği; mücbir sebep, ifa imkânsızlığı ve aşırı ifa güçlüğü kavramları çerçevesinde ele alınmıştır. Son olarak ise Covid-19'un etkisiyle, işyeri kira sözleşmeleri bakımından başvurulabilecek hukukî yollar ve bunların hüküm ve sonuçları değerlendirilmiştir. Çalışmada,içerisinde bulunan ve hala etkilerinin görülmeye devam edildiği Covid-19 pandemisinin, işyeri kira sözleşmelerine etkisi; emsal nitelikteki mahkeme kararları ile birlikte ele alınmıştır. Pandemi sürecinde, işyeri kira sözleşmeleri bakımından en çok gündeme gelen uyarlama kurumuna başvurunun esasları ise ayrı bir başlık altında detaylı şekilde incelenmiştir.

It is clear that an unfair situation will arise in terms of the lessor if the rental price is not paid as a result of an extraordinary situation in workplace lease agreements. Likewise, it would be unfair to expect the tenant to pay the entire rent despite the extraordinary situation. Although the parties are obliged to fulfill the acts they have undertaken in accordance with the principle of pact and fidelity, in the event of an extraordinary situation such as the Covid-19 pandemic, the strict application of this principle also constitutes an injustice. In the study, first of all, which lease agreements can be accepted as workplace lease agreements and the qualities of workplace rental agreements were examined. Afterwards, the legal nature of Covid-19; The concepts of force majeure, impossibility of performance and excessive difficulty in performance are discussed. Finally, with the effect of Covid-19, the legal remedies that can be applied in terms of workplace lease agreements and their terms and consequences have been evaluated. In the study, the effect of the Covid-19 pandemic, in which the effects are still being seen, on workplace lease agreements; taken together with precedent court decisions. During the pandemic process, the principles of applying to the adaptation agency, which is the most frequently discussed in terms of workplace lease agreements, have been examined in detail under a separate heading.