Yatırımcı duyarlılığı ile altın, dolar ve yatırım fonu fiyatları arasındaki ilişkinin incelenmesi

Abstract

Finansal enstrümanların fiyatlarının tahmin edilebilirliği, finans piyasalarında en çok incelenen ve tartışma konusu olan durumların başında gelmektedir. Finansal enstrümanların getirilerini ve fiyatlarını modellemeyi ve açıklamayı gaye edinen birçok teori ortaya atılmış ve geliştirilmiştir. Bu geliştirilen teorilerin bazıları yatırımcıların yatırım kararlarını alırken etkilendikleri psikolojik unsurları göz önünde bulundurmazken; Kahneman ve Tversky (1979) ile ilk adımları atılan çalışmaların yatırımcının içinde bulunduğu ruh hali ve karar alırken etkilendiği psikolojik unsurların finansal enstrümanların fiyat ve getiri hesaplamasında ve oluşumunda etkisi olabileceğini ileri sürmüşlerdir. Bu tez çalışmasında yatırımcı duyarlılığını temsilen Tüketici güven endeksi ve VIX korku endeksi ile finansal araçlardan altın, dolar ve hisse senedi yoğun yatırım fonu fiyatları arasındaki ilişki 2005-2020 yılları için Türkiye özelinde incelenmiştir. Parametrik olmayan kantil nedensellik yöntemi kullanılarak elde edilen bulgulara göre; VIX korku endeksi ile hisse senedi yoğun yatırım fonu fiyatı arasında hem ortalamada hem de varyansta kantil nedensellik ilişkisi bulunmuştur. Ayrıca altın ile VIX korku endeksi arasında da hem ortalamada hem varyansta kantil nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir. Tüketici güven endeksi ve hisse senedi yoğun yatırım fonu fiyat ilişkisi ile tüketici güven endeksi dolar fiyatları ilişkisi de hem ortalamada hem varyansta kantil nedensellik diğer elde edilen bulgulardan biridir. Ancak tüketici güven endeksi ile altın fiyatları arasında ne ortalamada ne de varyansta kantil nedensellik ilişkisi tespit edilememiştir.

The predictability of the prices of financial instruments is one of the most studied and debated issues in financial markets. Many theories have been put forward and developed to model and explain the returns and prices of financial instruments. While some of these developed theories do not consider the psychological factors that investors are affected by when making investment decisions; Kahneman and Tversky (1979) argued that the first steps of the studies were taken and the mood of the investor and the psychological factors that are affected while making decisions may have an effect on the calculation and formation of the price and return of financial instruments. In this study, the relationship between Consumer confidence index and Volatility index, representing investor sentiment, gold, dollar and stock-intensive mutual fund prices from financial instruments were examined in Turkey for the years 2005-2020. According to the findings obtained using the non-parametric quantile causality method; A quantile causality relationship was found between the VIX fear index and the stock intensive mutual fund price, both in the mean and in the variance. In addition, a quantile causality relationship was found between gold and the VIX fear index both in the mean and in the variance. The relationship between consumer confidence index and stock intensive mutual fund price and consumer confidence index dollar prices is also quantile causality in both mean and variance. However, no quantile causality relationship was found between the consumer confidence index and gold prices, neither in the mean nor in the variance.