Tüketici Sözleşmelerinde Haksız Şartlar

Abstract

Tüketici sözleşmelerinin taşıdığı haksız şartlar alanında; bir sözleşme şartı önceden iktisadî açıdan kuvvetli olan tarafından hazırlanmışsa ve özellikle haksız şart hükmünün, standart sözleşmede yer alması nedeniyle tüketici içeriğine etki edememişse; işbu sözleşme şartının tüketiciyle müzakere edilmediği kabul edilecektir. Taraflar arasında müzakere edilmeksizin düzenlenen iltihakî (katılma-standart - tip) sözleşmelerin tarafları arasında yapılan sözleşmeye katılanın, iktisadî açıdan zayıf konumda olması nedeniyle, müzakere edilmeyen sözleşme haksız şartlar taşıyabilmektedir. Ancak, sözleşmenin bütün olarak değerlendirilmesinden, standart sözleşme olduğu sonucuna varılırsa, bu sözleşmedeki bir şartın belirli unsurlarının veya münferit bir hükmünün müzakere edilmiş olması, sözleşmenin kalan kısmına, haksız şart hüküm ve sonuçlarının uygulanmasını engellemeyecektir.

The professional holding the monopoly over a service draws up the standardized contract and the consumer who adheres to the contract is the economically weak party and does not have the right to take part in the negotiations and in the preliminary contract work that contains abusive clauses which are frequently opposite to the consumer's interests. Thus, a uniformed and efficient protection of the consumer is highly necessary. In this way, when a contract is not the result of the negotiations between the two parties, it has to undergo the juridical norms which prevent the abusive clauses that are invalid and inappropriate. The clauses which have the purpose of creating a significant imbalance between the professional and the consumer are considered abusive.