Belirsizliğe tahammülsüzlük ile bilişsel esneklik düzeylerinin psikolojik semptomlar üzerindeki yordayıcı etkisinin incelenmesi

Abstract

Bu araştırmanın amacı, belirsizliğe tahammülsüzlük ile bilişsel esneklik düzeylerinin psikolojik semptomlar üzerinde yordayıcı bir etkisi olup olmadığının araştırılmasıdır. Bu araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeline göre tasarlanmıştır. Araştırmaya, yaşları 18-45 arasında değişmekte olan 390 kadın ve 108 erkekten oluşan 498 üniversite öğrencisi katılım sağlamıştır (Ort:23.39, SS:3.29). Yapılan araştırmada, belirsizliğe tahammülsüzlük ile bilişsel esnekliğin psikolojik semptomlar üzerinde yordayıcı bir etkisi olup olmadığını incelemek amacıyla çoklu regresyon analizi uygulanmıştır. Örneklem grubundaki bireylere Belirsizliğe Tahammülsüzlük Ölçeği, Bilişsel Esneklik Envanteri ve Kısa Semptom Envanteri ölçekleri uygulanmıştır. Yapılan çoklu regresyon analizi sonucundaki araştırma bulgularına göre, belirsizliğe tahammülsüzlük ve bilişsel esneklik düzeylerinin psikolojik semptomlar (depresyon, anksiyete, hostilite, olumsuz benlik ve somatizasyon) üzerinde anlamlı derecede yordayıcı etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak, bireylerde belirsizliğe tahammülsüzlük düzeyi arttıkça psikolojik semptom düzeyleri de artmaktadır. Ayrıca, bireylerde bilişsel esneklik düzeyleri arttıkça psikolojik semptom düzeylerinin azalmakta olduğu bulunmuştur. Araştırmadan elde edilen sonuçlar, araştırmanın sınırlılıkları ve gelecekte yapılacak olan araştırmalar açısından birtakım öneriler literatür kapsamında tartışılmıştır.