Hamstring esnekliğinin değerlendirmesinde yeni bir ölçme yaklaşımı: İzole hamstring esneklik testi

Abstract

Bu çalışmanın amacı, hamstring esnekliğinin değerlendirmesinde yeni bir ölçme yaklaşımı olarak “İzole Hamstring Esneklik Testi”nin (İHET) geçerlilik ve güvenirliğinin belirlenmesidir. Çalışmamıza 35 kız (%46,6), 40 erkek (%53,3) toplam 75 birey katıldı. Gönüllü olarak çalışmaya katılmayı kabul eden, ilgili evrende basit olasılıklı rastlantısal örnekleme yöntemine göre seçilen 105 birey arasından, 18-25 yaşları arasında, Beighton Horan ve Eklem Mobilite İndeksi skorlarına göre normal kabul edilen 75 birey şeçildi. Bireyler İzole Hamstring Esneklik Testi’nin geçerlilik güvenirliği için 1. ve 3. günlerde değerlendirildi. Ayrıca İzole Hamstring Esneklik Testinin uygulanabilirliğini belirlemek amacıyla, 75 birey içinden Aktif Diz Ekstansiyon Testine göre diz ekstansiyonu limitli 31 birey saptandı ve bu bireylere hamstringe yönelik 8 haftalık germe egzersizleri ev programı olarak veridi. Ev programı süresi içerisinde çeşitli sebeplerden dolayı 4 birey çalışmadan çıkarıldı ve ev programı ile takip süreci toplam 27 birey ile tamamladı. Bireylerin yaş, boy, vücut ağırlığı gibi demografik bilgileri alındıktan sonra, 1. gün kas kuvveti ve hamstring esneklik testleri (Otur-Uzan Test, Aktif Diz Ekstansiyon Testi, İzole Hamstring Esneklik Testi) uygulandı. Geçerlik güvenirlik protokolü için 3. gün İzole Hamstring Esneklik Testi tekrarlandı. 8. hafta sonunda ise İzole Hamstring Esneklik Testi’nin uygulanabilirliğini belirlemek amacıyla ölçümler tekrarlandı. Çalışmanın sonucunda, bireylerin Aktif Diz Ekstansiyon testi sonucunda limitli veya limitsiz oluşlarına göre kız ve erkeklerin kendi içinde manual kas testi skorları arasında istatistiksel anlamlı fark yoktu (p<0.05). Çalışmamızda bireylerin 1. ve 3. gün ölçümleri arasında yüksek düzeyde pozitif korelasyon olması zamana bağlı ölçümlerde değişmezlik olduğunu gösterdi. İzole Hamstring Esneklik Testi için test-tekrar test güvenirliğine göre testimiz yüksek güvenirliğe sahip bulundu (ICC:0.993). Ayrıca, İzole Hamstring Esneklik Testi ile Otur-Uzan arasında pozitif yönde düşük düzeyde anlamlı ilişki olduğu bulunurken (p<0.05); İzole Hamstring Esneklik Testi ile Aktif Diz Ekstansiyon Testi arasında ise herhangi bir ilişki saptanmadı (p>0.05), böylece İzole Hamstring Esneklik Testi geçerli bulunmadı. Testler arası uyum saptanmadı. Bireylerin zamana karşı İzole Hamstring Esnek Testi, Otur-Uzan Test ve Aktif Diz Ekstansiyonu Testi ölçümleri karşılaştırıldığında her üç testte de egzersiz öncesi ve sonrası arasında anlamlı olarak azalmıştır (p<0.05). İzole Hamstring Esneklik Testi’nin bireylerin hamstring esnekliğini belirlemede güvenilir; ancak geçerli olmadığı bulundu. Geliştirdiğimiz bu test hamstring esnekliği hakkında bilgi verir, alternatif bir test olarak önerilebilir. Normalizasyon için daha ileriki çalışmalara ihtiyaç vardır.