Oto boya sektöründe çalışan boyacılarda solunum egzersiz eğitiminin solunum fonksiyonları, fonksiyonel kapasite, uyku ve yaşam kalitesi üzerine etkisi

Abstract

Çalışmamızda, mesleki solunum hastalıklarına yakalanma riskleri fazla olan oto boyacıları, solunum egzersiz programına dahil ederek, günlük ve iş yaşamlarına ait enerji koruma önerilerinde bulunan ve bireylere solunum egzersizleri uygulamayı hedefleyen bir program oluşturduk. Solunum egzersiz eğitimi alan ve almayan iki oto boyacı grubu arasında; solunum fonksiyonları, fonksiyonel kapasite, uyku ve yaşam kalitesi açısından farkları öğrenmeyi, olası hastalık risklerine karşı tedbir alabilmelerini ve mesleki tehlikeler noktasında katılımcıları bilgilendirmeyi amaçladık. Çalışmamıza 18-63 yaşları arasında 70 oto boyacı katıldı. Katılımcıların; demografik bilgileri, iş yaşamına ait bilgileri, solunum fonksiyon testleri, vital bulguları, 6 dk yürüme testi, postür analizi ve göğüs çevre ölçüm değerleri kaydedildi. Katılımcılara; Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi, Kısa Form-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği, Fiziksel Aktivite Düzeyi (FIT Skoru) ve Yorgunluk Şiddet Ölçeği (FSS) anketleri uygulandı. Değerlendirme sonrasında oto boyacılar rastgele iki gruba ayrıldı. Çalışma grubuna, büzük dudak solunumu ve diyafragmatik solunum egzersizleri kombine şekilde 6 hafta boyunca gün içerisindeki bir egzersizi fizyoterapist eşliğinde, diğeri ev egzersizi olarak verildi. 6 hafta sonra tüm değerlendirmeler yeniden yapıldı. Çalışma sonucunda iki grup arasında; kilo, VKİ, FEV1 (%), FEV1/ FVC (%), VC (%), MVV (%) değerlerinde ve 6 dk yürüme test sonrası; kalp atım hızı, oksijen satürasyonu, solunum frekansı değerlerinde ve yaşam kalitesi bölümlerinden ağrı ve sosyal işlevsellik değerlerinde farklılık olduğu görüldü (p<0.05). Uygulanan solunum egzersiz programının, katılımcılar üzerinde solunum fonksiyon testlerinde ve yaşam kalitesinde olumlu bir değişikliğe neden olduğu söylenebilir. Oto boyacıları, çeşitli açılardan etkileyen boya kaynaklı zararlı etkenlerden başka, toz ve benzeri zararlı etkenlerin de etkilerini kapsayacak, uzun takip gerektiren çalışmalara ihtiyaç vardır.