Kan Transfüzyonunda Kanın Etkin Kullanımına Engel Olabilecek Durumların Saptanması Ve Hemşirelerin Bu Konudaki Görüşleri

Abstract

Ülkemizde sağlık konusunda temel problemlerden biri ihtiyaç halinde kan ve kan ürünlerinin bulunmayışı ve gönüllü kan bağışındaki yetersizliktir. Bu nedenle kanın temini kadar etkin kullanımı da önemlidir. Bu çalışma Atatürk Üniversitesi Araştırma Hastanesi’nde kan transfüzyonunda kanın etkin kullanımına engel olabilecek durumların saptanması ve hemşirelerin bu konudaki görüşlerini almak amacı ile yapılmıştır. Veriler kan israfı nedenleri formu ve hemşirelerin sosyodemografik özellik ve öneri formu ile toplanmıştır. Araştırmanın evrenini Atatürk Üniversitesi Araştırma Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji, Nöroşirurji, Çocuk Hematoloji ve Pediatrik Yoğun Bakım Klinikleri’nde nakli yapılan kan, atılan kan ve aynı kliniklerde çalışan hemşireler oluşturmuş araştırma kesitsel yöntemle yapıldığı içinde herhangi bir örnekleme yöntemi kullanılmamıştır. Kullanımı en fazla olan kan ürünü %62,8 eritrosit, en fazla kullanılan kan grubunun %54 ile ARh(+) dir. Kan israfı ile ilgili görüşü alınan hemşirelerin %45’i istemin gerektiği zaman yapılmasını, %55’i ise pediatrik torba kullanımını önermiştir. Çalışmaya katılan tüm hemşireler kan israfı yapıldığını söylemiştir. Kanın atılım ve kullanım oranları bakımından klinikler arasındaki ve yaş grupları arasındaki farkın ileri derecede anlamlı olduğu sonucuna varıldı (p˂0,001) Kan israfı yapılma nedeni olarak; aralarında çok yüksek bir fark olmamakla birlikte birinci sırayı gereksiz istem yapılması, ikinci sırayı ise pediatrik torbanın kullanılmamasının aldığı sonuçlarına ulaşıldı.