Ergenlerde mutluluk ve umut arasındaki ilişkide psikolojik esnekliğin aracı rolü

Abstract

Bu araştırmanın iki temel amacı vardır: Araştırmanın birinci amacı, Ergenlerde Psikolojik Esneklik Ölçeği'ni (EPEÖ) geliştirmektir. Araştırmanın ikinci amacı ise, mutluluk ve umut arasındaki ilişkide psikolojik esnekliğin aracı rolünü incelemektir. Çalışmanın birinci bölümü olan ölçek geliştirme aşamasına Gaziantep ilinde eğitim öğretime devam eden 304 (168 kadın, 136 erkek), ikinci aşamasına ise 591 (396 kadın, 195 erkek) lise öğrencisi katılmıştır. Çalışmada ölçme aracı olarak, Kişisel Bilgi Formu, Ergen Mutluluk Ölçeği, Sürekli Umut Ölçeği, bu araştırma kapsamında geliştirilen Ergenlerde Psikolojik Esneklik Ölçeği ve ölçeğin geçerlik ve güvenirlik analizlerinin gerçekleştirilmesi için Bilinçli Farkındalık Ölçeği ve Kabul ve Eylem Formu-II kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel analizleri Sosyal Bilimler İstatistik Paket Programı (SPSS) 26 kullanılarak yapılmıştır. Ayrıca aracılık rolünün test edilmesi için PROCESS Makro (Model 4) kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, bu araştırma kapsamında geliştirilen, 5'li Likert tipi altı madde ve tek boyuttan oluşan EPEÖ'nün geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermiştir. Araştırmanın ana amacına yönelik yapılan analizler sonucunda, psikolojik esnekliğin ergenlerde mutluluk ile umut arasındaki ilişkide pozitif yönde kısmi aracılık rolü oynadığı sonucuna varılmıştır. Elde edilen model toplam varyansın %34'ünü açıklamıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular ilgili alanyazın bağlamında tartışılmış, araştırmacılar ve uygulamacılar için araştırma sonuçlarına dayalı öneriler sunulmuştur.

This study had two main purposes: The first purpose was to develop the Psychological Flexibility Scale for Adolescents. The second purpose was to examine the mediating role of psychological flexibility in the relationship between happiness and hope. The participants of the first study included 304 (168 women, 136 men) high school students, and the participants of the second study included 591 (396 women, 195 men) high school students in Gaziantep. Demographic Information Form, Adolescent Happiness Scale, Continuous Hope Scale, Psychological Flexibility Scale for Adolescents - developed within the scope of this study-, and Mindful Attention Awareness Scale and Acceptance and Action Questionnaire-II to test reliability and validity analyses of the Psychological Flexibility Scale for Adolescents were used as data collection instruments. Statistical analyzes of the data were utilized using the Social Sciences Statistics Package Program (SPSS) 26. In addition, the PROCESS Macro (Model 4) was used to test the mediation model. The findings showed that the unidimentional Psychological Flexibility Scale for Adolescents, consisting of six items on a 5-point Likert-type scale, was a valid and reliable measurement tool. The results of the analysis for the main purpose of the study revealed that psychological flexibility played a partial mediating role in the relationship between happiness and hope for the adolescents. The model explained 34% of the total variance. The findings were discussed in the context of the relevant literature, and suggestions based on the research results were presented for researchers and practitioners.