Lise öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığını yordamada yaşantısal kaçınma ve sosyal duygusal öğrenme becerilerinin rolü

Abstract

Bu araştırmanın temel amacı, lise öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığını yordamada yaşantısal kaçınma ve sosyal duygusal öğrenme becerilerinin rolünü incelemektir. Araştırmanın çalışma grubunu 2023-2024 eğitim ve öğretim yılında Diyarbakır ilinin merkez ilçesinde yer alan 721 lise öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplamak için ''Kişisel Bilgi Formu, Ergenler İçin Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği, Kaçınma ve Birleşme Ölçeği-Gençler 8 ve Ergenlerde Sosyal Duygusal Öğrenme Ölçeği'' kullanılmıştır. Verilerin analizinde t-testi, tek yönlü varyans analizi, Pearson korelasyon ve regresyon analizleri yapılmıştır. Çeşitli demografik değişkenler ile sosyal medya bağımlılığı, yaşantısal kaçınma ve sosyal duygusal öğrenme becerileri arasında anlamlı farklılaşmanın olduğu görülmüştür. Çalışmada, sosyal medya bağımlılığı ile yaşantısal kaçınma arasında pozitif yönlü orta düzeyde bir ilişki, sosyal medya bağımlılığı ile sosyal duygusal öğrenme becerileri arasında negatif yönlü orta düzeyde bir ilişki ve yaşantısal kaçınma ile sosyal duygusal öğrenme becerileri arasında negatif yönlü düşük düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Son olarak yapılan hiyerarşik regresyon analizinde yaşantısal kaçınma ile sosyal duygusal öğrenme becerilerinin sosyal medya bağımlılığındaki varyansın yaklaşık %36'sını açıkladığı görülmüştür.The main purpose of this study was to examine the role of experiential avoidance and social emotional learning skills in predicting social media addiction in high school students. The participants consisted of 721 high school students in the central district of Diyarbakır in the 2023-2024 academic year. "Demographic Information Form, Social Media Addiction Scale for Adolescents, Avoidance and Engagement Scale - Teens 8 and Social Emotional Learning Scale for Adolescents" were used to collect data. In the analysis, t-test, one-way analysis of variance, Pearson correlation and regression analyses were performed. It was found that there was a significant difference between some demographic variables and social media addiction, experiential avoidance and social emotional learning skills. Moreover, there was a positive moderate relationship between social media addiction and experiential avoidance, a negative moderate relationship between social media addiction and social emotional learning skills, and a negative low relationship between experiential avoidance and social emotional learning skills. Finally, hierarchical regression analysis showed that experiential avoidance and social emotional learning skills explained approximately 36% of the total variance in social media addiction.