Endüstri 4.0'ın muhasebe mesleğine etkisinin teknoloji kabul modeli ile ölçümü

Abstract

Teknoloji ve bilim alanlarında meydana gelen yenilikler, sanayi devrimlerinin oluşmasına neden olmuştur. 2011 yılında Hannover/Almanya fuarına kadar dünyada üç adet sanayi devrimi gerçekleşmiştir. Gerçekleşen her sanayi deviriminin politik, sosyal ve ekonomik etkileri söz konusudur. Endüstri 4.0'ı diğer sanayi devirlerinden ayıran en önemli özelliği de hem üretim hem hizmet sektörlerininde içinde bulunduğu geniş bir yelpazeyi etkisi altına almış olmasıdır. Bu durum Endüstri 4.0'ın otonom sistemler, yapay zeka, nesnelerin interneti, siber fiziksel ağlar, mühendislik, teknolojik yenilikler ve yazılım gibi multidisiplinlerin kesişme noktası olmasından kaynaklanmaktadır. Gün geçtikçe günlük hayatta yapılan tüm muhasebe işlemleri dijital alana taşındığından muhasebe meslek mensuplarının tüm yasal mevzuatları takip etmesi yanında donanım ve yazılım yetkinliklerini de geliştirmesi bir zorunluluk haline gelmiştir. Araştırmanın amacı Gaziantep Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası (GSMMMO) ve Gaziantep Yeminli Mali Müşavirler Odasına (GYMMO) kayıtlı muhasebe meslek mensuplarının Endüstri 4.0'ın muhasebe biliminin bilgi teknolojileri karşısındaki algıları, tutumları, niyetleri ve gerçekleşen davranışlarının etkilerini tespit etmektir. Ayrıca bu aşamada endüstri 4.0 bileşenlerinin muhasebe meslek mensuplarının muhasebe işlemlerindeki dijital teknoloji kullanımlarının taşıdığı önemlilik düzeyleri ile teknolojik gelişmeler ışığında ortaya konulan engeller araştırılmıştır. Oluşturulan model, 1989 yılında uygulanan Teknoloji Kabul Modeli'ne (TKM) sadık kalınarak engel değişkeni modele entegre edilerek oluşturulmuştur. Veriler, 434 katılımcıdan Ocak ve Mart 2021 tarihleri arasında anket yöntemi ile elde edilmiştir. Elde edilen veri setleri istatistik paket programıyla analiz edilmiştir. Bu araştırmada, doğrulayıcı faktör analizi (DFA) uygulanmıştır. Katılımcıların demografik özelliklerine istinaden yapılan t testi, tek yönlü varyans analizi yapılmıştır. Meslek mensuplarının algı, tutum, niyet ve davranış düzeyleri üzerindeki etkilerinin araştırılması için korelasyon ve regresyon analizleri yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda, uyarlanan model 6 boyutlu olarak doğrulanarak, muhasebe meslek mensuplarının teknolojik gelişmeleri benimseme noktasında yüksek düzeyde uyum gösterdikleri tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler : Endüstri 4.0, Teknoloji Kabul Modeli, Muhasebe MesleğiInnovations in technology and science have led to the formation of industrial revolutions. There have been three industrial revolutions from 2011 to the Hannover/Germany fair. Every industrial revolution that takes place has political, social and economic effects. The most important feature that distinguishes Industry 4.0 from other industrial eras is that it has influenced a wide range of both production and service sectors. This is due to the fact that Industry 4.0 is the intersection point of multi-disciplines such as autonomous systems, artificial intelligence, internet of things, cyber-physical networks, engineering, technological innovations and software. As all accounting transactions in daily life have been moved to the digital field, it has become a necessity for professional accountants to follow all legal regulations as well as develop their hardware and software competencies. The aim of this research is to determine the effects of the perceptions, attitudes, intentions and actual behaviors of the accounting professionals registered in Gaziantep Chamber of Certified Public Accountants (GSMMMO) and Gaziantep Chamber of Certified Public Accountants (GYMMO) against the information technologies of Industry 4.0 accounting science. In addition, in this study, the level of importance of Industry 4.0 components of digital technology use in accounting processes by professional accountants and the obstacles put forward in the light of technological developments were investigated. The model was created by adapting the obstacle variable to the model, adhering to the Technology Acceptance Model (TCM) implemented in 1989. Data were obtained from 434 participants through a questionnaire in January and March 2021. The obtained data sets were analyzed with the statistical package program. In this study, confirmatory factor analysis (CFA) was applied. T-test, one-way analysis of variance was performed based on the demographic characteristics of the participants. Correlation and regression analyzes were conducted to investigate the effects of professionals on perception, attitude, intention and behavior levels. As a result of the analysis, the adapted model was validated in 6 dimensions, and it was determined that the professional accountants showed a high level of compliance in adopting technological developments. Keywords: Industry 4.0, Technology Acceptance Model, Accounting Profession.