İlkokul düzeyindeki kariyer psikolojik danışmanlığı verehberliği hizmetlerine yönelik bir durum çalışması

Abstract

Bu araştırmanın amacı ilkokul düzeyinde rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmetleri kapsamında kariyer psikolojik danışmanlığı ve rehberliği alanında yapılan çalışmaların ilkokulda görev yapan psikolojik danışmanların, sınıf öğretmenlerinin ve kariyer psikolojik danışmanlığı ve rehberliği alan akademisyenlerinin görüşlerine başvurularak derinlemesine incelenmesidir. Bu doğrultuda ilkokulda görev yapan üç sınıf öğretmeni, beş psikolojik danışman, iki kariyer psikolojik danışmanlığı ve rehberliği alan akademisyeni ile görüşmeler yapılmıştır. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden durum çalışması (case study) kullanılmıştır. Görüşmeler araştırmacılar tarafından hazırlanan "İlkokul Düzeyindeki Kariyer Danışmanlığı ve Rehberliği Hizmetlerinin Değerlendirilmesi Görüşme Formu" kullanılarak yapılmıştır. Elde edilen verilerde bilgisayar destekli bir nitel veri analizi programı olan MAXQDA 12 ile içerik analizi yapılmıştır. Araştırmanın ilk alt problemi "İlkokullarda yapılan kariyer psikolojik danışmanlığı ve rehberliği çalışmaları nelerdir?" şeklindedir. Araştırmanın bu alt problemine ilişkin bulgularda meslek tanıtım sunumları yapılması, üst öğrenim kurumlarının tanıtılması, bireyi tanıma tekniklerinin uygulanması, kısa görüşmeler yapılması öne çıkarken hiç çalışma yapılmaması da elde edilen bulgular arasındadır. Araştırmanın ikinci alt problemi "İlkokullarda kariyer psikolojik danışmanlığı ve rehberliği çalışmaları konusunda yaşanan sorunlar nelerdir?" şeklindedir. Araştırmanın bu alt problemine ilişkin bulgular lisans programlarındaki yetersizlik, çalışmaların zorunluluktan yapılması/içselleştirilmemesi, yetersiz olması, ilkokullarda psikolojik danışmanlık ve rehberliğin önemsenmemesi, hedeflerin yerine getirilmemesi, diğer personelin rehberlik çalışmalarına ilgisizliği, yöntemin etkisizliği, yetersiz mesleki yetkinlik, sosyo-ekonomik düzey, materyal yetersizliği, sınıfların kalabalık olması, öğrencilerin kariyer desteği alma konusunda bilgisizliği şeklinde tespit edilmiştir. Araştırmanın üçüncü alt problemi "İlkokullarda yapılması önerilen kariyer psikolojik danışmanlığı ve rehberliği çalışmaları nelerdir? " şeklindedir. Araştırmanın bu alt problemine ilişkin bulgular sınıf öğretmeni-psikolojik danışman-idareci iş birliği, öz farkındalığı geliştirme, meslek tanıtım gezileri, meslek tanıtımları/kariyer günleri, alternatif somutlaştırıcı etkinlikler, aile işbirliği, sınıf mevcutlarının azaltılması, periyodik görüşmeler, kariyer planlama portfolyosu, kariyer farkındalığı geliştirme şeklinde tespit edilmiştir.

The aim of this research is to examine the effectiveness of the studies in the field of career psychological counseling and guidance within the scope of primary school guidance and psychological counseling services by referring to the views of primary school counselors, primary school teachers, and academicians in the field of career counseling and guidance. In this context, interviews were conducted with three primary school teachers, five psychological counselors, and two academicians in the field of career counseling and guidance. The case study which is one of the qualitative research models was used in the research. Interviews were conducted using the title of "Evaluation of the Efficiency of Career Counseling and Guidance Services at Primary School Level Interview Form" prepared by the researchers. Content analysis was carried out with MAXQDA 12, a computer-aided qualitative data analysis program. The first sub problem of the research is in the form of "What are the career counseling and guidance studies in primary schools?" In the findings related to this sub problem of the research, making professional presentations, introducing higher education institutions, applying the techniques of getting to know the individual, and making short interviews are among the findings obtained. The second sub problem of the research is in the form of "What are the problems experienced in career psychological counseling and guidance in primary schools?" The findings related to this sub problem of the research were determined in line with the problems that the participants stated while conducting career counseling and guidance studies in primary schools. These problems are the inadequacy in undergraduate programs, the necessity/internalization of studies and their inadequacy, the neglect of psychological counseling and guidance in primary schools, the failure to fulfill the objectives, the indifference of other staff to guidance studies, the ineffectiveness of the method, insufficient professional competence, socio-economic level, lack of materials, crowded classrooms and inadequacy information about getting career support. The third sub problem of the research is "What are the recommended career counseling and guidance studies in primary schools?" Findings related to this sub problem of the research are cooperation of classroom teacher, psychological counselor and administrator, developing self-awareness, career promotion trips, career promotions/career days, alternative activities, family cooperation, reducing the number of students in the classroom, periodic meetings, career planning portfolio and development of the career awareness.