İlkokul 4. sınıf öğrencilerinin okuma stratejileri üst bilişsel farkındalığı, okuduğunu anlama öz yeterliliği ve okuma motivasyonu arasındaki ilişkinin incelenmesi

Abstract

Bu araştırmada, ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin okuma stratejileri, okuduğunu anlama öz yeterliliği ve okuma motivasyonunu bazı değişkenler açısından betimlemek, birbirini yordayıp yordamadığını ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırmada; nicel araştırma yöntemlerinden biri olan korelasyonel araştırma türlerinden yordayıcı korelasyonel araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi, Gaziantep ilindeki dördüncü sınıfa devam 425 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Okuma Stratejileri Üst Bilişsel Farkındalık Envanteri, Okuma Motivasyonu Ölçeği, Okuduğunu Anlamaya İlişkin Öz Yeterlik Algısı Ölçeği kullanılmıştır. Uygulama sürecinde; ölçekler araştırmacı tarafından öğrencilere yüz yüze uygulanmıştır. Araştırmanın verilerinin analiz edilmesinde ortalama, standart sapma, minimum ve maksimum değerler ile bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi, regresyon analizleri ve çoklu regresyon analizinden yararlanılmıştır. Yapılan araştırma sonucunda; öğrencilerin okuma stratejileri üst bilişsel farkındalık ölçeğinden aldıkları puanlarda anlamlı bir fark görülmemiştir. Öğrencilerin okuduğunu anlama öz yeterlilik düzeylerinin ve okuma motivasyonlarının yüksek olduğu tespit edilmiştir. Cinsiyet açısından incelendiğinde tüm ölçeklerin sonuçlarında kız öğrencilerin, erkek öğrencilerden daha yüksek puanlara sahip olduğu görülmüştür. Gelir düzeyine bakıldığında öğrenciler arasında bir farklılığa rastlanmamıştır. Öğrencilerin okuma stratejileri üst bilişsel farkındalığı okuma motivasyonunu pozitif yönde belirlediği ortaya koyulmuştur. Son olarak okuma stratejileri üst bilişsel farkındalığı ve okuduğunu anlama öz yeterliliği, ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin okuma motivasyonunu anlamlı şekilde yordadığı sonucuna ulaşılmıştır.

In this study, it was aimed to describe reading strategies, reading comprehension self-efficacy and reading motivation of fourth grade primary school students in terms of some variables and to reveal whether they predict each other. In the study, predictive correlational research design, one of the correlational research types, which is one of the quantitative research methods, was used. The sample of the study consists of 425 fourth grade students in Gaziantep province. Reading Strategies Metacognitive Awareness Inventory, Reading Motivation Scale, Self-Efficacy Perception Scale for Reading Comprehension were used as data collection tools in the study. In the application process; the scales were applied face-to-face to the students by the researcher. Mean, standard deviation, minimum and maximum values, independent sample t-test, one-way analysis of variance, regression analysis and multiple regression analysis were used to analyse the data. As a result of the research; there was no significant difference in the scores of the students from the reading strategies metacognitive awareness scale. It was determined that students' reading comprehension self-efficacy levels and reading motivation were high. When analysed in terms of gender, it was seen that female students had higher scores than male students in the results of all scales. When the income level was analysed, no difference was found between the students. It was revealed that students' metacognitive awareness of reading strategies determined reading motivation positively. Finally, it was concluded that metacognitive awareness of reading strategies and reading comprehension self-efficacy significantly predicted reading motivation of primary school 4th grade students.